واژه‌شناسى دهاقين : رهبران و بزرگان . الجلباب : نوعى لباس و پوشش است . داول : امام عليه السّلام آن را اين‌گونه تفسير كرده است : چيزى بين سنگدلى و نرمخويى . ساختار ادبى دهاقين : جمع « دهقان » است . اسم ، معرب و نكره است . شرح و تفسير ( أمّا بعد ، فإن دهاقين اهل بلدك شكوا منك غلظة و قسوة . . . ) مخاطب اين نامه ، يكى از كارگزاران امام عليه السّلام است . شريف رضى و ابن ابى الحديد و ابن ميثم ، نام اين كارگزار را ذكر نكرده‌اند ؛ اما برخى از شرح‌كنندگان نهج البلاغه عقيده دارند كه عمر بن سلمه بوده و مادرش ام سلمه ، همسر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بوده است . عمر بن سلمه فرمانرواى فارس بود . مردم فارس در آن زمان مسلمان نبودند . در هرصورت ، ظاهرسخن بيانگر اين است كه برخى از بزرگان مشركان در بين مردم فارس با مسلمانان پيمانى برقرار كرده بود . آنان از تندخويى و سنگدلى فرمانروايشان به امام عليه السّلام شكايت كردند . امام عليه السّلام نامه‌اى براى وى نوشت كه به دليل پيمانى كه با آنها بسته است ، با آنها بدرفتارى نكند و چون مشرك هستند آنها را به خود نزديك نكند و اعتدال را در برخورد با آنها رعايت كند و با رفتارى ميان شدت و نرمش با آنها معامله كند . شايد پرسيده شود كه امام عليه السّلام چگونه از ارتباط با مشركان منع كرد ؛ در حالى كه خداوند مىفرمايد : « خدا شما را از دوستى آنان كه با شما در دين